Görme Rehabilitasyonu: Özel Kontakt Lensler

Hastalığın ilerlemesi çapraz bağlama (cross-linking) ile durdurulduktan sonra veya ilerlemenin zaten durmuş olduğu stabil vakalarda, öncelikli hedef görme kalitesini artırmaktır. Keratokonusun kornea yüzeyinde yarattığı düzensizlikler (düzensiz astigmatizma), standart gözlüklerin net bir görüş sağlamasını engeller.

Bu noktada, korneadaki bu düzensizlikleri etkili bir şekilde maskeleyerek ışığın tek bir noktada odaklanmasını sağlayan özel kontakt lensler devreye girer.

Sert Gaz Geçirgen (RGP) Lensler

  • Çalışma Prensibi: Bu lensler, adından da anlaşılacağı gibi, sert ve şeklini koruyan bir yapıdadır. Korneanın düzensiz yüzeyinin şeklini almazlar; bunun yerine kornea üzerinde stabil bir şekilde dururlar. Lensin iç yüzeyi ile korneanın ön yüzeyi arasında kalan boşluk, hastanın kendi gözyaşı ile dolar. Bu "gözyaşı merceği" (tear lens) olarak adlandırılan sıvı tabakası, korneadaki tüm girinti ve çıkıntıları doldurarak mükemmel pürüzsüzlükte yeni bir optik yüzey yaratır. Işığın bu ideal yüzeyden kırılarak retinaya ulaşması, gözlükle elde edilemeyen keskin bir görüş sağlar.

 

  • Zorlukları: Sağladıkları yüksek görme kalitesine rağmen, sert yapıları nedeniyle konforları yumuşak lenslere göre daha düşüktür ve bir alışma süreci gerektirirler. Özellikle ileri derecede sivrileşmiş konilerde, lensin göz üzerinde stabil durması (merkezlenmesi) zor olabilir.

Skleral Lensler

  • Çalışma Prensibi ve Yapısı: Bu lensler, günümüzdeki en gelişmiş lens teknolojilerinden biridir ve özellikle ileri evre hastalar veya RGP lensleri tolere edemeyenler için çığır açan bir çözüm sunar. Normal lenslerden çok daha büyük bir çapa sahiptirler ve adlarını, gözün beyaz kısmı olan "sklera" tabakasına oturmalarından alırlar.

 

  • Korneal Temassızlık (Vaulting): Skleral lenslerin en kritik özelliği, hassas ve sivri olan kornea dokusuna hiçbir noktada temas etmemeleridir. Korneanın üzerinden adeta bir "köprü" gibi atlayarak gözün daha az hassas olan sklera kısmına yerleşirler.

 

  • Uygulama ve Sıvı Rezervuarı: Lens, göze takılmadan önce içi tamamen koruyucusuz serum fizyolojik ile doldurulur. Lens göze yerleştiğinde, korneanın tüm ön yüzeyi bu steril sıvı havuzunun (rezervuarının) içinde kalır. Bu sıvı tabakası, en ileri derecedeki düzensizlikleri bile mükemmel şekilde nötralize eder.

 

  • Avantajları:

    1. Korneaya temas olmaması sayesinde olağanüstü bir konfor sunarlar; hastalar genellikle batma hissi yaşamaz.

    2. Korneayı gün boyu nemli tutarak koruyucu ve tedavi edici bir etki de yaratırlar (özellikle kuru gözü olan hastalar için idealdir).

    3. En ileri ve düzensiz vakalarda bile inanılmaz bir görme keskinliği ve artışı sağlarlar.

Melez (Hybrid) Lensler

  • Çalışma Prensibi: Bu lensler, iki farklı lens teknolojisinin avantajlarını tek bir lenste birleştirmeyi amaçlar. Lensin tam merkezi, RGP lensler gibi sert gaz geçirgen bir materyalden yapılmıştır; bu merkez, net ve keskin görüşü sağlar. Bu sert merkezin çevresi (eteği) ise yumuşak bir lens materyali ile çevrilidir. Bu yumuşak kısım, lensin göze rahatça oturmasını ve konforunu artırır.

  • Avantajı: Sert lensin optik kalitesini, yumuşak lensin konforuyla sunmayı hedefler.