CAIRS Tedavisi Herkese Yapılır mı? Uygunluk Kriterleri

Özet: CAIRS tedavisi, ilerleyici keratokonus hastalarında kornea yapısını biyolojik halkalarla destekleyen ve her hastanın göz yapısına özel planlanan bir cerrahi yöntemdir. Bu işlemle korneanın sivriliği azaltılarak stabilitesi artırılır ve hastanın görme kalitesinin korunması hedeflenir. Ancak yöntemin uygulanabilirliği, her hastanın kornea kalınlığı ve hastalığın evresi gibi spesifik kriterlere bağlıdır.

CAIRS Tedavisi Herkese Yapılır mı? (Kimler İçin Uygundur?), keratokonus hastalarının kornea yapısını desteklemek amacıyla donör kornea dokusundan elde edilen biyolojik halkaların yerleştirildiği yenilikçi CAIRS ameliyatının, hastanın özel kornea kalınlığı, topografik haritası ve hastalığın evresine göre kişiye özel uygulanabilirliğini gösteren bir değerlendirme sürecidir. Tedavinin ana hedefi, korneanın sivriliğini azaltarak ilerlemeyi yavaşlatmak ve görme kalitesini stabilize etmektir. Ancak bu biyolojik segmentlerin göz yapısıyla tam uyum sağlayabilmesi için hastanın kornea topografisindeki diklik değerleri ve dokunun yapısal bütünlüğü detaylı klinik tetkiklerle doğrulanmalıdır.

Keratokonus tedavisinde Türkiye'de ilk korneal halka (Intacs) uygulamasının 1998 yılında, ilk çapraz bağlama (CXL) tedavisinin ise 2004 yılında gerçekleştirilmesiyle başlayan köklü klinik birikim, günümüzde femtosaniye lazer teknolojisi kullanılarak yerleştirilen biyolojik halka (CAIRS) gibi modern yöntemlerle gelişimini sürdürmektedir. Deneyimli CAIRS cerrahları tarafından yönetilen bu süreçte, hastanın kornea kalınlığının genellikle 350-400 mikron eşiğinin üzerinde olması ameliyatın güvenliği açısından kritik önem taşır. Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir; bu nedenle en doğru uygunluk kararı, kapsamlı bir oftalmolojik muayene ve kornea haritalaması sonrasında uzman hekim tarafından verilir.

Sayfa İçindekiler

• CAIRS Tedavisi Nedir ve Nasıl Uygulanır?
• Keratokonus Tedavisinde CAIRS Ameliyatı Kimler İçin Uygun Bir Seçenektir?
• CAIRS Tedavisi Kimlere Uygulanmaz veya Önerilmeyebilir?
• Biyolojik Korneal Halka (CAIRS) ile Sentetik Segmentlerin Farkı Nedir?
• Femtosaniye Lazer Teknolojisi ile CAIRS Ameliyatı Süreci
• CAIRS Ameliyatı Sonrası İyileşme Süreci ve Dikkat Edilmesi Gerekenler
• Keratokonusta CAIRS Tedavisinin Uzun Dönemli Hedefleri Nelerdir?
• Sık Sorulan Sorular

CAIRS Tedavisi Nedir ve Nasıl Uygulanır?

CAIRS (Corneal Allogenic Intrastromal Ring Segments), keratokonus tedavisinde ilerlemeyi durdurmak ve görüş kalitesini artırmak amacıyla korneaya biyolojik halka segmentlerinin yerleştirilmesi işlemidir. Gelişmiş femtosaniye lazer teknolojisiyle açılan mikro tünellere donör kornea dokusundan titizlikle hazırlanan halkaların dikişsiz yerleştirilmesiyle, lokal damla anestezisi altında ortalama 15-20 dakikada güvenle uygulanır.

CAIRS Ameliyatı Nasıl Uygulanır? Adım Adım Cerrahi Süreç

Dr. Soosan Jacob tarafından 2018 yılında tıp literatürüne kazandırılan CAIRS yöntemi, keratokonus hastalarında korneanın dikleşmiş ve incelmiş yapısını düzeltmek için allojenik (biyolojik) insan korneası dokusunu kullanır. Türkiye'de ilk korneal halka uygulamasını 1998 yılında gerçekleştiren Dr. Efekan Coşkunseven gibi deneyimli keratokonus uzmanları, korneanın anatomik yapısıyla tam uyum sağlayan bu allojenik dokuların, sentetik plastik (PMMA) halkalara kıyasla korneada erime veya dışarı sızma (ekstrüzyon) riskini neredeyse tamamen ortadan kaldırdığını belirtmektedir.

CAIRS ameliyatı, mikro-cerrahi hassasiyetle gerçekleştirilen ve genellikle şu adımlardan oluşan planlı bir prosedürdür:

• Korneal Haritalama ve Planlama: İlk olarak hastanın kornea topografisi detaylı şekilde incelenerek halka segmentlerinin yerleştirileceği en uygun derinlik ve aks dereceleri milimetrik olarak hesaplanır.
• Lokal Damla Anestezisi: İşlem sırasında hastanın herhangi bir ağrı ya da rahatsızlık hissetmemesi için göze özel uyuşturucu damla uygulanır.
• Femtosaniye Lazer ile Mikro Tünel Açılması: Saniyede trilyon vuruş yapabilen yüksek hassasiyetli femtosaniye lazer cihazı ile kornea stroma tabakası içerisine, planlanan derinlikte (ortalama %70-80 kalınlık seviyesinde) mikro kanallar (tüneller) dikişsiz ve el değmeden hazırlanır.
• Biyolojik Segmentlerin Kanallara Yerleştirilmesi: Steril koşullarda donör insan kornea dokusundan (allojreft) özel aletlerle hazırlanan şerit biçimindeki biyolojik CAIRS halkaları, lazer ile açılmış bu kanallara cerrah tarafından hassas bir şekilde yerleştirilir.
• Koruyucu Kontakt Lens: Ameliyat sonrasında gözün dış etkenlerden korunması ve ilk gün oluşabilecek hafif batma hissinin azaltılması amacıyla göz yüzeyine geçici bandaj kontakt lens takılarak cerrahi sonlandırılır.

Bu biyolojik tedavi, özellikle kornea kalınlığı geleneksel sentetik halkalara izin vermeyecek kadar ince olan ileri derece keratokonus hastalarında da güvenle tercih edilebilen uygun bir seçenektir.

Zorunlu Uyarı: Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir.

Keratokonus Tedavisinde CAIRS Ameliyatı Kimler İçin Uygun Bir Seçenektir?

Keratokonus tedavisinde CAIRS ameliyatı; kornea incelmesi ilerleyen, kornea kalınlığı 380-400 mikronun üzerinde olan ve gözlük veya kontakt lens ile net görüş elde edemeyen hafif ila orta evre hastalar için uygun bir seçenektir. Korneal yapısı cerrahiye elverişli olan ve ilerlemesi durdurulmuş ya da CXL ile kombine edilen hastalarda güvenle uygulanır.

Keratokonus belirtileri gösteren ve hastalığı ilerleme eğiliminde olan kişilerde, korneanın dikleşmesini engellemek ve görme kalitesini artırmak amacıyla CAIRS tedavisi tercih edilir. Cerrahi planlama öncesinde, hastaların korneal yapıları detaylı topografik analizler ile incelenir. Bu inceleme, biyolojik korneal halka segmentlerinin yerleştirileceği tünellerin derinliğini ve konumunu belirlemek için kritik öneme sahiptir.

Korneal dikliği azaltmayı hedefleyen CAIRS ameliyatı için temel uygunluk kriterleri şunlardır:

• Kornea Kalınlığı: Femtosaniye lazer ile kanal açılabilmesi için korneanın en ince noktasının en az 380-400 mikron olması tercih edilir.
• Korneal Eğrilik Derecesi: Korneanın diklik (K-Max) değerinin genellikle 58 diyoptri (D) sınırını aşmadığı hafif ve orta evre vakalar en uygun adaylardır.
• Kontakt Lens İntoleransı: Sert gaz geçirgen veya skleral kontakt lensleri korneal hassasiyet nedeniyle uzun süre konforlu kullanamayan hastalar için alternatif bir yaklaşımdır.
• Doku Uyumu Hassasiyeti: Sentetik halkalar yerine, insan kornea dokusundan (allogreft) özel olarak hazırlanan biyolojik segmentler kullanıldığı için doku reddi riskini en aza indirmek isteyen hastalarda önceliklidir.

Katarakt tedavisinde uygulanan akıllı lens (trifokal mercek) cerrahilerinden farklı olarak CAIRS, göz içine değil tamamen korneaya uygulanan biyolojik bir destek tedavisidir. Ancak glokom, aktif korneal enfeksiyon veya korneada kalıcı skar (leke) bulunan durumlarda CAIRS uygun bir seçenek olmayabilir.

Prof. Dr. Efekan Coşkunseven'in klinik deneyimleri ve literatürdeki güncel yaklaşımlar, CAIRS yönteminin özellikle erken ve orta evre keratokonus hastalarında korneal stabilizasyonu desteklemede etkili olduğunu göstermektedir.

Parametre	CAIRS İçin Uygunluk Kriteri	Klinik Değerlendirme Nüansı
Minimum Kornea Kalınlığı	≥380-400 mikron	Femtosaniye lazer tüneli için güvenli kalınlık sınırı
Maksimum Diklik (K-Max)	<58 Diyoptri (D)	Aşırı ileri evrelerde halka etkisi sınırlı olabilir
İlerleme Durumu	Aktif ilerleme var ise	CXL (Cross-linking) tedavisi ile kombine edilmelidir
Doku Tercihi	Biyolojik korneal halka	Sentetik PMMA halkalara kıyasla yüksek biyolojik uyum hedeflenir

Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. Bu nedenle en doğru tedavi planı, kapsamlı bir oftalmolojik muayene ve hekim değerlendirmesi sonucunda belirlenmelidir.

CAIRS Tedavisi Kimlere Uygulanmaz veya Önerilmeyebilir?

CAIRS tedavisi, kornea kalınlığı 350 mikronun altında olan, ileri derecede skar (nedbe) dokusu gelişmiş veya aktif göz enfeksiyonu bulunan keratokonus hastalarında uygulanmaz. Ayrıca, gebelik veya emzirme dönemindeki kişiler ile korneal dikleşme değeri (Kmax) 70 dioptriyi (D) aşan vakalarda bu cerrahi yöntem önerilmeyebilir.

Biyolojik korneal halka (CAIRS) ameliyatı, keratokonus tedavisinde yüksek güvenilirlik oranlarına sahip olsa da her göz yapısı için uygun olmayabilir. Cerrahi planlama öncesinde korneanın mekanik stabilitesi ve geometrik yapısı detaylı şekilde incelenir.

Aşağıdaki durumlarda CAIRS tedavisi uygulanmaz veya ertelenmesi önerilir:

• Kritik Kornea İnceliği: Korneanın en ince noktasının 350 mikronun altında olması durumunda, femtosaniye lazer ile kanal oluşturulması ve allojenik donör dokunun yerleştirilmesi güvenli sınırların dışına çıkar.
• Görme Aksını Kapatan Skarlar: Korneanın merkezinde (görme aksı üzerinde) gelişen derin ve kalıcı nedbe dokuları (skar), CAIRS ameliyatı sonrasında da ışığın kırılımını engelleyeceğinden hastaya fonksiyonel bir görme artışı sağlamaz. Bu gibi durumlarda kornea nakli seçeneği öncelik kazanabilir.
• Aşırı Dikleşmiş Kornealar (Kmax > 70 D): Korneal dikleşme derecesi 70 dioptriyi (D) aşan ileri evre keratokonus vakalarında, halka segmentlerinin dokuyu düzleştirme kapasitesi yetersiz kalabilir.
• Aktif Enfeksiyon ve Enflamasyon: Göz yüzeyinde veya korneada aktif bir enfeksiyon ya da kronik enflamatuar süreç mevcutken hiçbir korneal cerrahi girişim uygulanmaz.

CAIRS Tedavisi Uygunluk Değerlendirmesi

Değerlendirilen Kriter	Uygun Sınırlar	Cerrahiye Engel Olan Durum
En İnce Kornea Kalınlığı	≥350 mikron	<350 mikron (Yüksek ektazi ve perforasyon riski)
Maksimum Keratometri (Kmax)	<70 Dioptri (D)	≥70 Dioptri (D) (Anatomik düzleşme yetersizliği)
Kornea Saydamlığı	Berrak veya hafif opasite	Yoğun santral skar / nedbe dokusu
Enfeksiyon Durumu	Aktif enfeksiyon olmaması	Aktif konjonktivit veya keratit (Erteleme sebebi)

Keratokonus tedavisinde Türkiye'de ilk korneal halka (Intacs, 1998) ve çapraz bağlama (CXL, 2004) gibi uygulamaları başlatan kliniklerin birikimi, CAIRS tedavisinde de doğru hasta seçiminin cerrahi başarıyı doğrudan belirlediğini göstermektedir. Deneyimli CAIRS cerrahı Prof. Dr. Efekan Coşkunseven, korneal topografi ve ön segment optik koherens tomografi (OCT) analizlerinin, adayın uygunluğunu belirlemede en kritik basamak olduğunu vurgulamaktadır.

Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için göz hekimine başvurulmalıdır.

Biyolojik Korneal Halka (CAIRS) ile Sentetik Segmentlerin Farkı Nedir?

Biyolojik korneal halka (CAIRS), sentetik segmentlerden farklı olarak donör insan kornea dokusundan (allogreft) üretilir; bu sayede kornea ile tam biyouyumluluk sağlayarak doku erozyonu ve halka atılması (ekstrüzyon) riskini minimize eder. Plastik bazlı polimetilmetakrilat (PMMA) malzemeden üretilen geleneksel sentetik segmentlerde ise bu risk biyolojik halkaya kıyasla daha yüksektir.

Keratokonus tedavisinde korneanın mekanik yapısını desteklemek amacıyla uygulanan bu iki yöntem arasında, kullanılan malzeme ve uygulama derinliği açısından temel klinik farklar bulunur.

Temel Farklar ve Klinik Özellikler

• Doku Uyumluluğu ve Erozyon Riski: Sentetik segmentler tıbbi plastik (PMMA) içerdiğinden, vücudun yabancı cisim reaksiyonu gösterme olasılığı mevcuttur. Literatürde sentetik halkalar için ekstrüzyon (dışarı atılma) veya erozyon gibi komplikasyon oranları yaklaşık %2 ila %5 aralığında seyredebilirken, CAIRS yönteminde donör insan dokusu kullanılması bu riskleri klinik olarak belirgin düzeyde düşürür.
• Derinlik ve Güvenlik Sınırı: Sentetik segmentlerin kornea stromasının yaklaşık %70-80 derinliğine yerleştirilmesi gerekirken; biyolojik halka (CAIRS), korneanın daha yüzeysel katmanlarına (yaklaşık %50-60 derinlikte) güvenle konumlandırılabilir. Bu durum, özellikle korneası ileri derecede incelmiş hastalarda cerrahi güvenlik marjını artırır.
• Optik Yan Etkiler: Plastik halkalar, özellikle geceleri ışık yansımalarına ve parlama (halo/glare) şikayetlerine yol açabilir. CAIRS ise doğal ve şeffaf kornea dokusu olduğundan, ışık saçılması gibi optik yan etkileri asgariye indirir.

Özellik	Biyolojik Korneal Halka (CAIRS)	Sentetik Segmentler (PMMA)
Malzeme Yapısı	Donör İnsan Kornea Dokusu (Allogreft)	Polimetilmetakrilat (PMMA - Plastik)
Biyolojik Entegrasyon	Kornea stroması ile tam hücresel uyum	Yabancı cisim olarak kalır
İdeal Uygulama Derinliği	Yüzeysel (%50-60 stromal derinlik)	Derin (%70-80 stromal derinlik)
Ekstrüzyon (Atılma) Riski	Son derece düşük	Yaklaşık %2-5 aralığında
Optik Parlama/Yansıma	Minimum düzeyde	Gece ışıklarında parlama yapabilir

Femtosaniye lazer teknolojisi ile açılan hassas kanallara yerleştirilen her iki implant türü de gerektiğinde çıkarılabilir niteliktedir. Ancak doku kaybı olan veya kornea kalınlığı sınırda seyreden hastalarda hangi yöntemin daha uygun olacağı, detaylı kornea topografisi ve klinik muayene verilerine göre oftalmolog tarafından belirlenir.

Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir.

Femtosaniye Lazer Teknolojisi ile CAIRS Ameliyatı Süreci

Femtosaniye lazer teknolojisi ile CAIRS ameliyatı süreci, korneada biyolojik halkaların yerleştirileceği tünellerin saniyede bir katrilyon hızla çalışan lazer ışınları yardımıyla bilgisayar kontrollü olarak açılması esasına dayanır. Yaklaşık 15 ila 20 dakika süren bu işlemde, kornea dokusuna mikron düzeyinde hassasiyetle müdahale edilerek kişiye özel kanallar sıfır hata payıyla oluşturulur.

Keratokonus tedavisinde mekanik yöntemlerle kornea içi tünel açılması yerine femtosaniye lazer teknolojisinin kullanılması, işlemin güvenliğini ve hassasiyetini belirgin şekilde artırır. Cerrahi süreç şu aşamalardan oluşur:

• Kişiye Özel Planlama: Ameliyat öncesinde hastanın kornea topografisi (üç boyutlu haritası) detaylı olarak analiz edilir. Biyolojik segmentlerin yerleştirileceği tünellerin derinliği ve açısı bilgisayar yazılımı üzerinde mikron düzeyinde belirlenir.
• Anestezi ve Hazırlık: İşlem öncesinde göze sadece uyuşturucu damla anestezisi uygulanır; böylece hasta işlem sırasında herhangi bir ağrı hissetmez. Genel anestezi veya iğne ile anesteziye ihtiyaç duyulmaz.
• Lazer ile Tünel Açılması: Bilgisayarla senkronize çalışan femtosaniye lazer cihazı, korneanın belirlenen derinliğine (genellikle toplam kornea kalınlığının %70 ila %80'lik güvenli aralığına) odaklanır. Aktif lazer süresi yaklaşık 10 ila 15 saniyedir. Bu sürede kornea katmanları arasında mikroskobik düzeyde gaz kabarcıkları oluşturularak tüneller kansız ve dikişsiz bir şekilde hazırlanır.
• Biyolojik Segmentlerin (CAIRS) Yerleştirilmesi: Hazırlanan tünellerin içerisine, verici insan kornea dokusundan özel olarak hazırlanan biyolojik segmentler yerleştirilir. Sentetik halkaların aksine insan dokusuyla yüksek uyum gösteren bu segmentler, korneanın incelip dikleşen yapısını düzleştirmeyi ve stabilize etmeyi hedefler.
• Koruyucu Lens Uygulaması: Ameliyatın son aşamasında göz yüzeyinin hızla iyileşmesini desteklemek amacıyla göze koruyucu bandaj kontakt lens takılır. Bu lens genellikle ilk kontrolün ardından oftalmolog tarafından çıkarılır.

İşlem Parametresi	Femtosaniye Lazer Standardı
Aktif Lazer Süresi	10 - 15 Saniye
Ortalama Ameliyat Süresi	Göz başına 15 - 20 Dakika
Hedef Tünel Derinliği	Kornea kalınlığının %70 - %80'i
Anestezi Türü	Topikal (Damla Anestezisi)

Türkiye'de keratokonus tedavisine yön veren ilk Intacs (1998) ve ilk çapraz bağlama (CXL - 2004) uygulamalarını gerçekleştiren öncü klinik birikimlerin ışığında, CAIRS ameliyatı cerrahi başarısı yüksek bir yöntem olarak öne çıkmaktadır. Tedavi planlaması, keratokonus tedavisinde uzun yıllara dayanan tecrübesiyle bilinen Dr. Efekan Coşkunseven gibi deneyimli CAIRS cerrahları tarafından titizlikle yönetilir. İşlemin uygunluk kriterleri ve hastaya sağlayacağı faydalar detaylı bir muayene sonrasında belirlenir.

Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. Muayene ve değerlendirme için iletişim sayfasından detaylı bilgi alınabilir.

CAIRS Ameliyatı Sonrası İyileşme Süreci ve Dikkat Edilmesi Gerekenler

CAIRS ameliyatı sonrası iyileşme süreci oldukça hızlı olup, görme kalitesindeki ilk düzelmeler genellikle ilk 24-48 saat içinde başlar. Kornea yapısının biyolojik olarak stabilize olması ise 3 ila 6 ay sürer. Bu süreçte gözü travmalardan korumak, ilk hafta su temasından kaçınmak ve reçete edilen damlaları düzenli kullanmak kritik önem taşır.

Femtosaniye lazer teknolojisi ile açılan mikroskobik kanallara yerleştirilen biyolojik segmentler, sentetik halkaların aksine insan gözüyle tam biyolojik uyum gösterir. Bu durum ameliyat sonrasındaki iyileşme sürecini hem hızlandırır hem de konforlu hale getirir. Hastaların ameliyat sonrası dönemde sağlıklı ve güvenli bir iyileşme geçirmeleri için dikkat etmeleri gereken süreç takvimi şu şekildedir:

• İlk 24-48 Saat (Erken Dönem): Operasyonun ardından göze takılan koruyucu bandaj kontakt lens, kornea yüzeyinin hızla kapanmasını destekler. Bu süre zarfında hafif batma, sulanma ve ışık hassasiyeti (fotofobi) gibi durumlar normal kabul edilir. Gözün kesinlikle ovuşturulmaması ve bastırılarak kaşınmaması gerekir.
• İlk Bir Hafta (Hassas Dönem): Göze doğrudan su değdirilmemei, duş alırken veya yüz yıkanırken şampuan ve sabun temasından kaçınılmalıdır. Reçete edilen antibiyotikli ve kortizonlu göz damlaları, oftalmolog tarafından belirtilen dozaj ve sıklıkta hassasiyetle uygulanır.
• İlk Bir Ay (Uyum Dönemi): Biyolojik halkaların kornea yapısını desteklemesiyle birlikte kornea yüzeyindeki düzensizlikler azalmaya başlar. Bu dönemde görmede hafif dalgalanmalar yaşanması olağandır. Göz kuruluğuna karşı koruyucu madde içermeyen tek dozluk suni gözyaşı damlaları düzenli olarak kullanılır. Ağır sporlardan, tozlu ve dumanlı ortamlardan uzak durulmalıdır.
• 3 ila 6 Ay (Stabilizasyon Dönemi): Allojenik donör dokudan hazırlanan CAIRS segmentleri, hastanın kendi kornea katmanlarıyla tamamen bütünleşerek hücreselleşir. Kornea şekli kalıcı olarak stabilize olur ve keratokonusun ilerleme durumu kontrol edilir.

İyileşme Dönemi / Aktivite	Temel Kurallar ve Dikkat Edilmesi Gerekenler
Gözü Ovuşturma ve Kaşıma	Ameliyattan sonraki ilk 1 ay boyunca (kornea biyomekaniğini korumak adına) kesinlikle yasaktır.
Banyo ve Su Teması	İlk 5 ila 7 gün göze su temasından kaçınılmalı; yüz, gözü koruyarak yıkanmalıdır.
İlaç ve Göz Damlası Takvimi	Hekim tarafından reçete edilen antibiyotikli, steroidli ve suni gözyaşı damlaları aksatılmadan kullanılmalıdır.
Fiziksel Aktivite ve Spor	İlk 2 hafta hafif yürüyüşler yapılabilir; ancak ağır sporlar, yüzme ve temaslı aktiviteler ertelenmelidir.
Göz Makyajı ve Kozmetikler	Göz çevresine makyaj yapılmasına operasyondan en az 2 hafta sonra, doktor onayının ardından başlanabilir.
Kontrol Muayeneleri	Genellikle ameliyatın 1. günü, 1. haftası, 1. ayı, 3. ayı ve 6. ayında periyodik kontroller gerçekleştirilir.

Keratokonus tedavisinin öncülerinden olan klinik tecrübelere göre, allojenik (insan kaynaklı) kornea segmentlerinin kullanıldığı CAIRS yönteminde, plastik halkalara kıyasla doku erimesi veya halkanın dışarı sızması (ekstrüzyon) gibi komplikasyonların görülme oranı %1'in altındadır. Bu yüksek biyouyumluluk, hastaların cerrahi sonrası klinik konforunu en üst seviyeye çıkarırken iyileşme sürecini de oldukça güvenli kılar.

Türkiye'de keratokonus yönetimine yön veren ilk Intacs (1998) ve ilk CXL (2004) klinik tecrübelerinin getirdiği uzmanlıkla, ameliyat sonrası takip süreci en az cerrahi planlama kadar hassas bir şekilde yürütülür. Tedavinin uzun vadeli başarısı ve sağlıklı bir iyileşme dönemi için takip muayeneleri, keratokonus alanındaki tecrübesiyle bilinen Prof. Dr. Efekan Coşkunseven gibi deneyimli CAIRS cerrahlarının kontrolünde planlanır.

Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. Muayene ve değerlendirme için iletişim sayfasından detaylı bilgi alınabilir.

Keratokonusta CAIRS Tedavisinin Uzun Dönemli Hedefleri Nelerdir?

Keratokonusta CAIRS tedavisinin uzun dönemli hedefleri, kornea yapısını biyolojik olarak güçlendirip hastalığın ilerlemesini durdurmak, düzensiz astigmatizmayı azaltarak görme kalitesini kalıcı olarak artırmak ve kornea nakli ihtiyacını önlemektir. Allojenik donör dokunun doğal entegrasyonu sayesinde korneal stabilitenin korunma başarısı uzun vadede %90'ın üzerinde gerçekleşmektedir.

Klasik sentetik halka segmentlerinden farklı olarak, tamamen insan kornea dokusundan (allojenik donör graftı) hazırlanan biyolojik halkaların (CAIRS) keratokonus yönetimindeki uzun dönemli hedefleri ve klinik kazanımları şunlardır:

• İlerleyici Ektazinin Durdurulması: Keratokonusun en büyük riski olan kornea incelmesi ve öne doğru sivrilmesinin önüne geçilmesidir. CAIRS, kornea biyomekaniğini artırarak ektaziyi uzun vadeli olarak kontrol altına alır. Özellikle korneal çapraz bağlama (CXL) tedavisi ile kombine edildiğinde, hastalığın ilerlemesini durdurma başarısı %95 seviyelerine ulaşır.
• Korneal Eğriliğin (Kmax) Azaltılması: Korneanın dikleşmiş ve sivrilmiş bölgelerinde homojen bir düzleşme (flattening) etkisi yaratılır. Uzun dönemli takiplerde, maksimum keratometri (Kmax) değerlerinde ortalama 4 ila 8 dioptri arasında azalma elde edilerek kornea topografisi daha doğal bir kavis kazanır.
• Gözlük ve Kontakt Lens ile Düzeltilmiş Görme Keskinliğinin (BCVA) Artırılması: Düzensiz astigmatizmanın azaltılmasıyla, hastaların gözlükle veya kontakt lensle elde ettikleri görme kalitesi kalıcı olarak artırılır. Operasyon sonrasında hastaların görme keskinliği seviyelerinde Snellen eşeline göre ortalama 2 ila 4 sıra arasında artış hedeflenir.
• Komplikasyon Riskinin Minimalize Edilmesi: Sentetik PMMA halkalarda uzun dönemde (5-10 yıllık takiplerde) görülebilen ve %1 ila %3 arasında değişen ekstrüzyon (halkanın dışarı sızması), kornea erimesi (melting) veya halka göçü (migrasyon) gibi riskler, biyolojik doku uyumu sayesinde CAIRS yönteminde sıfıra yakındır.
• Kontakt Lens İntoleransının Giderilmesi: Keratokonus hastalarında korneanın aşırı sivrilmesi nedeniyle sert veya skleral kontakt lenslerin göze oturmaması (intolerans) sorunu çözülür. CAIRS ile düzleştirilen kornea yüzeyi, uzun dönemde kontakt lens kullanımını hasta için çok daha konforlu hale getirir.

Uzun Dönemli Hedef / Parametre	Biyolojik Korneal Halka (CAIRS)	Sentetik Korneal Halka (PMMA)
Korneal Stabilizasyon Oranı	CXL ile kombine edildiğinde uzun vadede %90-95 stabilite sağlar.	İlerlemeyi yavaşlatır ancak doku uyumu sınırlıdır.
Biyolojik Entegrasyon Süreci	Allojenik doku, 3-6 ayda korneal katmanlarla tamamen hücreselleşir.	Sentetik malzemedir; korneal doku ile bütünleşme göstermez.
Ekstrüzyon (Dışarı Sızma) Riski	Doğal insan dokusu olduğundan uzun dönemde sıfıra yakındır.	Sentetik halkanın yabancı cisim reaksiyonu nedeniyle %1-3 arasındadır.
Görme Keskinliği Kazanımı	Kornea tepe noktasını homojen düzleştirerek 2 ila 4 sıra artış hedefler.	Düzensiz eğriliği azaltır; ancak düzleştirme etkisi lokal kalabilir.
Uzun Vadeli Komplikasyonlar	Erime (melting) veya enfeksiyon riski minimaldir.	Halka kanalı boyunca incelme ve parlama/halo etkileri görülebilir.

Türkiye'de keratokonus tedavisinin öncülerinden olan, ilk Intacs implantasyonu (1998) ve ilk çapraz bağlama (CXL - 2004) uygulamalarını gerçekleştirerek ilk keratokonus merkezini kuran deneyimli CAIRS cerrahı Prof. Dr. Efekan Coşkunseven’in de belirttiği gibi, tedavinin uzun vadeli klinik başarısı, doğru korneal derinlik analizi ve her hastaya özel özelleştirilmiş segment kalınlığı planlamasına bağlıdır.

Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. Muayene ve değerlendirme için iletişim sayfasından bilgi alınabilir.

Sık Sorulan Sorular

CAIRS Tedavisi Nedir?

CAIRS (Corneal Allogenic Intrastromal Ring Segments) tedavisi, Dr. Soosan Jacob tarafından geliştirilen ve keratokonus tedavisinde korneanın dikleşmesini önlemek ve stabilize etmek amacıyla uygulanan biyolojik halka ameliyatı yöntemidir. Bu modern cerrahi işlemde, insan donör korneasından elde edilen özel biyolojik doku halkaları, uzman dr. kontrolünde femtosaniye lazer yardımıyla hazırlanan kanallara yerleştirilir. Sentetik halkalara kıyasla yüksek biyouyumluluk sunan cairs ameliyatı, kornea dikliğini azaltarak görme kalitesini artırmayı hedefleyen yenilikçi bir keratokonus ameliyatı seçeneğidir.

Göz İçi Lens (ICL) Ameliyatı Keratokonus Hastalarında Kimlere Uygulanabilir?

Göz içi lens (ICL) ameliyatı, keratokonus ilerlemesi korneal çapraz bağlama (CXL) gibi yöntemlerle durdurulmuş, kornea yapısı stabil hale gelmiş ve glokom gibi ek göz hastalığı bulunmayan uygun hastalarda tercih edilen özel bir cerrahi yöntemdir. Göz hastalıkları uzmanı dr. tarafından yapılan detaylı tetkiklerde kornea topografisi uygun bulunan hastalarda, keratokonus tedavisinde göz içi lens ameliyatı görme kalitesini belirgin şekilde artırabilir. Ancak kornea yapısı stabil olmayan veya ileri evre keratokonuslu hastalarda bu icl ameliyatı uygun olmayabilir.

Keratokonusta Kornea Nakli Hangi Durumlarda Gerekli Hale Gelir?

Keratokonusta kornea nakli, korneanın aşırı derecede inceldiği, dikleştiği veya geri dönüşsüz leke/skar dokusu oluştuğu ileri evrelerde, cairs tedavisi gibi yöntemlerden fayda sağlanamadığı ileri evre keratokonus tedavisinde kornea nakli kaçınılmaz hale geldiğinde uygulanır. Günümüzde bu nakil ameliyatı, femtosaniye lazer teknolojisi kullanılarak çok daha hassas planlanabilmektedir. Lazer yardımlı bu yöntemler sayesinde iyileşme süreci optimize edilirken, görme kaybının hastanın yaşamını uzun süre olumsuz etkilemesi durumunda, uzman dr. değerlendirmesiyle kornea nakli ameliyatı cerrahi bir seçenek olarak gündeme gelir.

Keratokonus Tedavi Edilmezse Ne Olur?

Keratokonus tedavi edilmezse, hastalık zamanla ilerleyerek korneanın daha fazla incelmesine ve öne doğru sivrilişinin artmasına yol açar. Bu durum, düzensiz astigmatizma ve kalıcı görme kaybı gibi ciddi keratokonus belirtileri ile sonuçlanarak hastanın yaşamını uzun vadede olumsuz etkileyebilir. Hastalık durdurulmadığı takdirde korneada kalıcı skar (yara) dokusu oluşabilir ve bu aşamadan sonra tek cerrahi seçenek olarak kornea nakli ameliyatı uzman dr. tarafından önerilebilir; dolayısıyla keratokonus ameliyatı için geç kalınmamalıdır.

CAIRS Tedavisi Akıllı Lens veya Katarakt Cerrahisi ile Birlikte Uygulanabilir mi?

CAIRS tedavisi, katarakt ameliyatı veya akıllı lens (trifokal mercek) lazer cerrahisi öncesinde ya da aynı seansta aşamalı olarak uygulanabilir. Keratokonus tedavisinde öncelikle kornea yapısını stabilize etmek, akıllı lens ameliyatı sonrasında elde edilecek görme kalitesini doğrudan artırır. Akıllı lens seçimi, hastanın kornea topografisine göre uzman hekim tarafından belirlenmelidir. Bu kombine cerrahi yaklaşımlar, katarakt sorunu yaşayan ve keratokonus hastalığı stabil seyreden uygun hastalarda göz dr. muayenesi sonrasında güvenle planlanabilir.

CAIRS Tedavisi Fiyatları Neye Göre Belirlenir?

CAIRS tedavisi fiyatları; ameliyat esnasında kullanılacak özel biyolojik doku parçalarının niteliğine, femtosaniye lazer teknolojisinin kullanımına, işlemde tercih edilen lazer donanımlarına ve işlemi gerçekleştirecek uzman dr. deneyimine göre belirlenir. Sağlık Bakanlığı mevzuatı gereğince, tedavi edici cerrahi işlemler ve cairs ameliyatı için online platformlarda fiyat bilgisi verilmesi yasaktır. Göz yapınızın tedaviye uygunluk durumu ve size özel maliyet planı, detaylı bir dr. muayenesi sonrasında netlik kazanmaktadır.

---

Önemli Uyarı: Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. Bu içerik sadece bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için mutlaka göz hekimine başvurulmalıdır.

Son Güncelleme Tarihi: 7 Temmuz 2026
Tıbbi İnceleme ve Editör: Prof. Dr. Efekan Coşkunseven (Türkiye'de keratokonus tedavisinin öncülerinden; ilk Intacs uygulamasını 1998'de, ilk CXL uygulamasını ise 2004'te gerçekleştiren, Türkiye'nin ilk özel keratokonus merkezinin kurucusu ve deneyimli CAIRS cerrahı).